logo

Terugblik op Ecopolis 17/4/2016

De tweede editie van Ecopolis - op 17 april 2016 in het Kaaitheater - was een boeiende dag vol inspirerende debatten, boeken, dialoogtafels en documentaires. De rode draad doorheen dit alles was het thema Macht, Politiek en Chocolade. Lees hier het resultaat van de vijf verschillende debatten die doorheen de dag plaatsvonden. Een klik op de titel brengt je bij de opname van dat debat op Vimeo.

Debat 1: Macht en Europa

In dit eerste debat met Joris Luyendijk, Bart Staes en Nina Holland weerklinkt de positieve noot dat elke burger macht in zich heeft. De macht van de politici manifesteert zich namelijk door de steun van de burgers. De progressieve stem krijgt op dit moment geen gehoor in Europa, maar ook daar kunnen burgers weer verandering in brengen. Bij elke lokale, nationale of Europese verkiezing heeft de burger de kans om andere vertegenwoordigers aan de macht te brengen. Ook de waarde van tegenbewegingen is niet te onderschatten. Minder optimistisch is de stelling dat het huidige systeem teert op de 80% van de bevolking die geen uitgesproken mening heeft. Daarnaast stoten we op de kracht van de lobbywereld die schuilt in het geld dat zij hebben, daar zit hun macht. Een oproep voor een revolutie, met de tegenbewegingen op kop!

Debat 2: Wat na de COP21 in Parijs

Het cynisme over het effect van het klimaatakkoord is groot. Fundamentele veranderingen zijn niet zichtbaar, het lijkt nog steeds ‘business as usual’. Ook al is de huidige positie van China grotendeels bepaald door de top in Parijs, de Vlaamse klimaattop helpt de positieve kijk niet vooruit. Vlaanderen, Brussel en Wallonië geven voor de komende jaren blijk van ambitie noch daadkracht.

Toch pleiten de panelleden voor een positieve kijk op de zaak; transitie heeft tijd nodig. Meer en meer staat de bedrijfswereld open voor samenwerking achter de schermen, weet Sabine Denis van de Shift. Natalie Eggermont van Climate Express en Karel Verhoeven van De Standaard zien dat het klimaat sterk mobiliserend werkt op de burger. Faiza Oulahsen van Greenpeace voegt hieraan toe dat burgerbewegingen moeten blijven zoeken naar nieuwe momenten om te mobiliseren en het belangrijk is beslissingsnemers continu te herinneren aan hun Parijse belofte.

Debat 3: Chocolade

Voor de Ivoriaanse boeren is het niet evident om toegang te krijgen tot de internationale markt. Dankzij het coöperatief model van Ecookim, waarvan Mamadou Bamba directeur is, krijgen nieuwe producenten hier toch de kans toe. Isabelle Quirynen van Bitterzoet legt de nadruk op een nauwe samenwerking tussen producent en boer, wat naast een goede kwaliteit ook vaak resulteert in een meer biologisch-ecologisch product.

Tegenover de producenten hebben ook consumenten, die bewust kunnen kiezen voor duurzame chocolade, een aandeel in dit verhaal. Hoge bestuursniveaus kunnen zorgen voor een lagere belasting op fairtrade producten. Zo kan ook de structuur van importtarieven, die de financiële slagkracht en connecties van grote merken bevoordeelt, aangepast worden. Daadkracht vanuit de hoge niveaus is onmisbaar in de transitie naar een duurzaam voedselsysteem volgens Olivier De Schutter, internationaal voedselexpert.

Debat 4: Genoeg

De niet te stoppen nood aan groei van de huidige economie resulteert niet enkel in het fenomeen van de ‘peak oil’, maar nu ook in dat van het minder tastbare ‘peak happiness’; volgens prof. Niko Paech hebben wij te kampen met teveel keuzes en informatie met stress als gevolg. Binnen het degrowth-scenario moeten we de waarheid onder ogen zien dat de illusie van gelijke welvaart met verbeterde technologie geen optie is. Het hele systeem moet hiervoor op zoek naar een nieuw evenwicht voor een structurele verandering. Groene filosoof John Thackara wijst erop dat je enkele jaren geleden moest speuren naar lokale projecten, terwijl er nu duizenden initiatieven floreren, maar het overkoepelende verhaal ontbreekt nog. Dat het evenwel niet evident is de val van de groei te ontlopen, toont de ‘sharing economy’ (vb. AirBnB) aan, die eerder waarde onttrekt aan de maatschappij dan te verbinden.

Het publiek haalt nog het basisinkomen aan als alternatief voor het huidige systeem. Het panel pleit eerder voor een herverdeling van arbeid op basis van een 20-uren werkweek gecombineerd met een systeem van lokale zelfvoorziening. Wannes Cappelle benadrukt hierin dat er speciale aandacht moet zijn voor zij die het moeilijker hebben in de maatschappij.

Debat 5: Burgers in de wereld

De V.N. is het enige orgaan waar alle landen van de wereld op dit moment samen rond de tafel zitten. Daarom is het absoluut een onmisbare organisatie, zegt Warda El-Kaddouri, die er jongerenvertegenwoordiger is. Maar ook deze instantie leidt onder bureaucratische logheid. Er is nood aan herijking, weten schrijvers David Van Reybroeck en Jeroen Olyslaegers. En die herijking is volop aan de gang vanuit de wortel van het verhaal: de burger. De ‘wij’ die aan het groeien is, draagt de belofte in zich van een vernieuwd bewustzijn ten opzichte van het systeem.

Het is ook noodzakelijk breder te kijken dan de medemens. Een humanisme dat niet naar dieren en de planeet kijkt, schiet schromelijk te kort. We moeten de idealen van de verlichting uiteraard bewaren, maar ook aanvullen met de realiteit van vandaag en de cirkel van solidariteit uitbreiden. Deze solidariteit, en menselijkheid, moet veel evidenter worden dan het vandaag is, vindt auteur Annelies Verbeke.

 

Doneer

Wil je Oikos steunen als onafhankelijk platform? Dan kan door een bijdrage – groot of klein - te storten op BE29 0015 9877 0164 (BIC: GEBA BE BB) van Oikos vzw.

Over Oikos

Oikos wil een toonaangevend forum zijn voor de sociaal-ecologische tegenstroom. Oikos vertrekt vanuit de analyse dat het gangbare economische model ecologisch niet duurzaam is, en dat de emancipatie van velen in onze samenleving en de wereld nog lang niet voltooid is. Oikos behandelt alle dimensies van dit streven naar verandering: de onderliggende ethiek, de analyse van de bestaande toestand, de ontwikkeling van alternatieven en de politieke strategie.

Gratis proefnummer

Wil je graag een gratis proefnummer ontvangen van Oikos? Dat kan! Vul op deze pagina jouw gegevens in en wij sturen jou het laatste Oikos nummer als gratis proefnummer op.